Kibar olmak insan ilişkilerinde niçin önemlidir?

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 6. TEMA SAĞLIK VE SPOR Karagöz Kibarlık Öğreniyor etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

  • Kibar olmak insan ilişkilerinde niçin önemlidir? Günlük hayattan örnekler veriniz.

İnsan ilişkileri karşılıklı diyalog üzerine kuruludur. Bu nedenle konuşmalarımızda ve davranışlarımızda kibar olmak karşı tarafı olumlu olarak etkiler. Kibar konuşulunca karşı taraf bizi daha dikkatli dinler, bize daha çok değer verir. Konuşmalarımızı ciddiye alır. Ama kaba konuşur veya davranırsak karşı taraf böyle kişilerle konuşulacak veya paylaşılacak bir şeyinin olmadığını düşünür ve diyaloğu keser.

Örneğin seçtiğimiz arkadaşlarımız veya komşularımız rahatlıkla konuşabileceğimiz, sohbet edebileceğimiz kibar kişilerdir. Kaba laftan anlamayan, hatta dinleyemeye bile tenezzül etmeyen birini arkadaş olarak seçmeyiz.

Seçtiğiniz kelimenin kullanılma durumuna uygun bir konuşma yapınız. Günaydın

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 6. TEMA SAĞLIK VE SPOR Karagöz Kibarlık Öğreniyor etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

  • Aşağıdaki kelime ve kavramlardan birini seçiniz. Seçtiğiniz kelimenin kullanılma durumuna uygun bir konuşma yapınız.

çok yaşa – geçmiş olsun – hoşça kalın – eline sağlık – günaydın

Sevgili arkadaşlar:

İnsan ilişkilerinin temeli karşılıklı iletişime ve diyaloga dayanır. Bir kişi ile iletişime geçmek düşündüğünüz kadar da zor değildir. İnsanlara “Günaydın” demek, selam vermek, onların hal ve hatırlarını sormak onlara verdiğimiz değerin en önemli göstergesidir. “Günaydın” diyerek selam verdiğimiz bir kişi de bize karşılık olarak “Günaydın” der ve iletişim başlar. Bu sihirli kelime ile karşımızdaki kişinin farkında olduğumuzu, ona değer verdiğimizi hissettiririz. Bir süre sonra iletişim kanalı gelişir ve muhabbet eder hale geliriz. Günaydın ile başlayan sohbet; derslerin nasıl gittiği, görüşmeyeli neler yaptığımız gibi yeni sohbet konularını açar ve bir bakmışsınız yeni bir dost kazanmışsınızdır.

Çevremize karşı kibar olmak, selamlaşmak, saygı ve sevgi ifaden eden kelimeler kullanmak hem kendimizi daha iyi hissetmemizi sağlar, hem de sosyalleşmemize olanak tanır.

Aşağıdaki cümlelerde ünsüz benzeşmesinin olduğu kelimelerin altını çiziniz.

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 6. TEMA SAĞLIK VE SPOR Karagöz Kibarlık Öğreniyor etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

  • Aşağıdaki cümlelerde ünsüz benzeşmesinin olduğu kelimelerin altını çiziniz.

– Komşularına taşınırken yardım ettiler.

Yemekte neler var, diye soralım mı?

– Çok istemesine rağmen Anıtkabir’e gidememişti.

Mehmetçikler sayesinde huzurlu uyuyoruz.

– Arkadaşlarına alacağı hediyeyi kendi seçti.

– Bir de baktım ortalıkta kimsecikler yoktu.

  • Ünsüz benzeşmesine örnek kelimelerin olduğu cümleler yazınız.

– Bu konuyu kitapta bulamadım, internetten araştıracağım.

– Babam dün işten geç gelmişti.

– Onunla küskün kalmak istemiyorum.

Münasip, halt etmek ne demek?

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 6. TEMA SAĞLIK VE SPOR Karagöz Kibarlık Öğreniyor etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

  • Aşağıdaki kelimelerin ve kelime gruplarının anlamlarını sözlükten bulup yazınız. Münasip, halt etmek ne demek?

münasip: Uygun, yerinde

konak: Büyük ve gösterişli ev

alay etmek: Bir kimsenin, bir şeyin, bir durumun, gülünç, kusurlu, eksik vb. yönlerini küçümseyerek eğlence konusu yapmak

halt etmek: Uygunsuz bir söz söylemek, uygunsuz davranmak, uygunsuz bir iş yapmak

  • Bu kelimeleri öğrendiğiniz anlamıyla birer cümlede kullanınız.

– Gideceğin yer için bu elbise münasip olmuş.

– Koca konak görenleri kendine hayran bırakıyor.

– Annem, insanların kusurları ile alay etme der.

– Bu saatte süpürge mi çalıştırılır, iyi halt ettin.

Hacivat, Karagöz’e ne öğretmek istemektedir? Karagöz Kibarlık Öğreniyor metni

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 6. TEMA SAĞLIK VE SPOR Karagöz Kibarlık Öğreniyor etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

1.Hacivat, Karagöz’e ne öğretmek istemektedir?

– Hacivat, Karagöz’e kibarların yaşadığı bir yere gittiğinde kullanması için kibar birkaç söz öğretmek ister.

2.Karagöz, Hacivat’ın sözlerini doğru anlıyor mu? Hacivat, bu durum karşısında Karagöz’e nasıl davranıyor?

– Karagöz, Hacivat’ın sözlerini yanlış anlıyor. Hacivat sabırla onun hatalarını düzelterek yeniden söylemesini istiyor.

3.Karagöz ve Hacivat arasında geçen konuşmalardan en çok beğendiğiniz bölüm hangisidir? Nedeniyle açıklayınız.

Hacivat ––– Ama bundan benimle alay ettiğin anlamı çıkar.

Karagöz ––– Evet efendim.

Hacivat ––– Biraz dinlerler.

Karagöz ––– Evet efendim.

Hacivat ––– Ama biraz da beni dinle.

Karagöz ––– Evet efendim, öyledir efendim, münasiptir efendim.

Hacivat ––– Ama beni dinlemiyorsun.

Karagöz ––– Evet efendim, öyledir efendim, münasiptir efendim.

Hacivat ––– Beni kızdırıyorsun.

Karagöz ––– Evet efendim, öyledir efendim, münasiptir efendim.

Hacivat ––– Beni adam yerine koymuyorsun.

En çok bu bölümü beğendim. Karagöz’ün, Hacivat’ın kendi öğrettiği sözleri ona karşı kullanması ve anlamamazlıktan gelmesi hoş olmuş.

  • Okuduğunuz metinle ilgili iki soru yazınız. Yazdığınız soruları arkadaşlarınızdan cevaplamalarını isteyiniz.

1.Hacivat, kibar sözcükler kullanılınca insanların kendisine nasıl davranacaklarını düşünmektedir?

– İnsanların ona değer vereceğini, saygı göstereceğini düşünmektedir.

2.Sonunda Karagöz’ün tepkisi ne olur?

– Hacivat’ın sırtına dostça bir tokat atar. “Seni gidi kibarlık budalası seni” der.

Hacivat’ın Karagöz’e kibarlık öğretme yöntemini doğru buluyor musunuz?

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 6. TEMA SAĞLIK VE SPOR Karagöz Kibarlık Öğreniyor etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

  • Okuduğunuz metinde Hacivat’ın Karagöz’e kibarlık öğretme yöntemini doğru buluyor musunuz? Yazar, kibarlık öğretme yöntemini neden bu şekilde kullanmış olabilir? Açıklayınız.

Hacivat’ın, Karagöz’e kibarlık konusunda hiç bilgisi olmayan birisiymiş gibi yaklaşmasını doğru bulmuyorum. Öncelikle onun bu konuda yardım isteyip istemediğini sorması gerekir.

Yazar, kibarlık öğretme yöntemini bu şeklide mizah konusu yapmıştır. Karagöz, metninde gerekirse kibar sözcükleri nasıl kullanabileceğini Hacivat’ı kızdırmaya çalışarak göstermiş ve “Seni gidi kibarlık budalası seni” diyerek onun bu öğretme yöntemine olan tepkisini göstermiştir.

  • Hacivat’ın yerinde siz olsaydınız Karagöz’e kibar olmayı nasıl öğretirdiniz? Açıklayınız.

Öncelikle Karagöz’e kibarlık konulu bir kitap hediye ederdim. Sonrasında okuduğu kitabı beğenip beğenmediğini sorar, bu konu üzerinde benim de eksiklerimin olduğunu söyler, isterse kibarlık üzerine çalışabileceğimizi iletirdim.

Sokak Dinleme Metni Bulmaca etkinliği.

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 5. TEMA VATANDAŞLIK SOKAK (Dinleme/İzleme Metni) etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

  • Metinde geçen bazı kelimeler ve anlamları verilmiştir. Kelimeleri anlamları ile eşleştirerek bulmacayı tamamlayınız. Sokak Dinleme Metni Bulmaca etkinliği.

1.Yapılması, yerine getirilmesi, insanlık duygusu, töre ve yasa bakımından gerekli olan iş veya davranış, vazife. (Ödev)

2.Görgü.  (Terbiye)

3.Yürürken dayanmaya yarayan, ağaç veya metalden yapılan araç.  ( Baston)

4.Beden, ruh ve duygu bakımlarından olgunluğa erişmiş olan.  ( Yetişkin)

5.Bir kimseye, bir şeye karşı dikkatli, özenli, ölçülü davranmaya sebep olan sevgi duygusu, hürmet.  (Saygı)

6.Görgüsü kıt, nezaketsiz.  ( Kaba)

7.Yaşananları, öğrenilen konuları, bunların geçmişle ilişkisini bilinçli olarak zihinde saklama gücü, akıl.  ( Bellek)

Çocuğun babası, pencereden onu izlerken ne görmüştür?

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 5. TEMA VATANDAŞLIK SOKAK (Dinleme/İzleme Metni) etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

1.Çocuğun babası, pencereden onu izlerken ne görmüştür? Çocuğa bu konudaki nasihati ne olmuştur?

– Babası, Enriko’yu Öğretmeninin evinden dönerken sokakta bir kadına çarptığını görmüştür. Ona; sokakta yürürken dikkat etmesi gerektiğini, evde adımlarını ve davranışlarını ölçtüğü gibi sokakta da aynı şeyleri yapması gerektiğini, çünkü sokakların herkesin evi olduğu şeklinde nasihate bulunmuştur.

2.Çocuğun babası sokaklar için “Orası herkesin evidir.” diyerek neyi kastetmek istemiştir?

– Bu sözle ile çocuğun babası sokakların, herkesin ortak yaşam ve kullanım alanı olduğunu kastetmiştir.

3.Çocuğun babasına göre bir milletin terbiyesi hakkındaki yargıya nasıl varılır? Siz, bu fikre katılıyor musunuz?

– Çocuğun babası bir ulusun terbiyesi hakkındaki yargıya sokaklardaki davranışları ile varabileceğimizi, sokaklarda uygunsuz davranışlar sergileyen kişilerin evlerinde de aynı davranışları sergileyeceğini düşünüyor.  Bence de bu tespit doğrudur.

4.Babanın oğluna verdiği nasihatler sizce tutarlı mıdır? Neden?

– Babanın oğluna verdiği nasihatler tutarlıdır. Bunlar her toplumda olması gereken ideal davranışlardır. Babanın oğluna toplumsal yaşamda karşılaşabileceği olayları ve bunlar karşısında nasıl davranması gerektiği konusunda nasihatler vermiştir.

Sokak Dinleme Metninin konusu ve ana fikri nedir?

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 5. TEMA VATANDAŞLIK SOKAK (Dinleme/İzleme Metni) etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

  • Dinlediğiniz metnin konusunu ve ana fikrini yazınız.

Sokak Dinleme Metninin konusu: Sokaklarda sergilenmesi gereken davranışlarla ilgili bir babanın oğluna nasihatleri.

Ana fikir: Bir ulusun terbiyesini sokaktaki davranışları yansıtır. İnsanlar içinde yaşadıkları toplumun insanlarını ve sokaklarını tanımalı, onları sevmelidir.

  • Sizce metnin başlığı ve içeriği arasında nasıl bir uyum vardır? Bu metni siz yazmış olsaydınız metne hangi başlıkları koyardınız?

Metinde bir milletin terbiyesi hakkında sokaklarını gözlemleyerek sonucu ulaşılabileceği anlatılmıştır. Bu nedenle metin ile başlık uyumludur.

Ben olsaydım bu metne: “Toplum Terbiyesi”, “Halkını, Sokaklarını Tanı”, “Göster Terbiyeni” gibi başlıklar koyardım.

Metinde babanın çocuğa verdiği nasihatleri aşağıya yazınız.

5.sınıf Türkçe ANITTEPE YAYINCILIK dersi için verilen 5. TEMA VATANDAŞLIK SOKAK (Dinleme/İzleme Metni) etkinlik birisi.  Soru şu şekilde:

  • Metinde babanın çocuğa verdiği nasihatleri aşağıya yazınız.

– Sokakta yürürken dikkat et!

– Evde adımlarını ve davranışlarını ölçtüğün gibi sokakta aynı şeyleri yap!

– İhtiyarlığa, anne sevgisine, sakatlığa, yorgunluk ve ölüme saygı besle!

– Kendisine arabanın çarpma tehlikesi bulunduğunu gördüğün kimse eğer bir yetişkin ise haber ver; çocuk ise çekip kurtar.

– Ağlayan tek bir çocuk gördüğün zaman niçin ağladığını sor.

– Yaşlı bir adamın düşürdüğü bastonu hemen yerden al.

– İki çocuk kavga ediyorsa ayır. Kavgacılar küçük değilse kalpleri yaralayan ve katılaştıran kaba davranışları görmemek için oradan uzaklaş.

– Yolunu senden soran bir yolcuya her zaman saygılı cevap ver.

– Herkese sırıtma, gereksiz yere koşma, bağırma. Sokağa saygı duy.

– Sokağı ve doğduğun şehri iyice tanı!

– İçinde yaşadığın vatanın halkını, sokaklarını tanı ve sev!

  • Bu nasihatlere katılıyor musunuz? Neden?

Nasihatlerin tamamına katılıyorum. Çünkü bunlar bir toplumda olması gereken ideal ve doğru olan davranışlardır.