Hak, sorumluluk, özgürlük kavramlarıyla ilgili araştırma yapınız.

6.sınıf Sosyal Bilgiler dersi için verilen Otobüs sorularından birisi. Soru şu şekilde:

  • Hak, sorumluluk, özgürlük kavramlarıyla ilgili araştırma yapınız.

Hak kavramı, her hangi bir varlığın ahlaki ve hukuki dayanaklar ile sahip olduğu veya yapılması olağan olan şeyler şeklinde tanımlanmaktadır. Genel anlamıyla hak; bir bireyin kendi hayatına diğer insanların müdahalesi olmadan yaşamına yön verme özgürlüğüdür. Bu özgürlük hukuk sistemi ile kişilere tanınmış olan bir yetkidir. Fakat bu yetkinin de sınırları vardır. Devlet toplumun kendine verdiği yetkilere dayanarak bu sınırları belirler ve oluşturduğu kurallar-yasalar ve uyguladığı yaptırımlar ile toplumsal düzeni sağlar. Hakların kullanılmasında irade teoremi ile menfaat teoremi veya bunların her ikisinin beraber kullanıldığı tanımlamalar yapılmaktadır. Hak denilince sadece canlı varlıklar için tanımlanan insan hakları ve hayvan hakları gibi kavramlar akla gelememeli, cansız varlıklar olan devletler için de; devletlerarası hukuk kuralları ile tanımlanan haklar olduğu unutulmamalıdır.

Sorumluluk kavramı, toplumu oluşturan bireylerin kendilerine veya bir başkasına karşı zamanında yerine getirmesi gereken yükümlülükler şeklinde tanımlanmaktadır. Genel anlamıyla sorumluluk ise bireylerin verdiği karar sonrasında doğan sonuçları kabul etmesi şeklinde tanımlanmaktadır.

Özgürlük kavaramı, bireylerin başkalarının engelleme ve sınırlandırmaları olmaksızın, zorlama ve baskı olmadan kendi iradesi ile hukuki ve ahlaki kurallar çerçevesinde istediğini seçebilmesi, yapabilmesi ve hareket edebilmesi olarak tanımlanmaktadır. Genel anlamıyla özgürlük, bireylerin toplumdaki diğer bireylerin haklarına saygılı davranmak koşuluyla dilediği şekilde davranması, her hangi bir kişi tarafından engellenmemesi veya durdurulmamasını şeklinde tanımlanır.

Demokrasi yönetiminin en temel özelliği temel hak ve özgürlüklerin anayasal güvence altına alınmasıdır. Anayasa’nın 12. Maddesinde “Herkes, kişiliğine bağlı, dokunulmaz, devredilmez, vazgeçilmez, temel hak ve hürriyetlere sahiptir. Temel hak ve hürriyetler, kişinin topluma, ailesine ve diğer kişilere karşı ödev ve sorumluluklarını da ihtiva eder.” İfadesi yer almaktadır.

Anayasadaki kişinin hak ve ödevleri:

Kişi Dokunulmazlığı

Zorla Çalıştırma Yasağı

Kişi Hürriyeti ve Güvenliği

Özel Hayatın Gizliliği ve Korunması

Haberleşme Hürriyeti

Yerleşme ve Seyahat Hürriyeti

Din ve Vicdan Hürriyeti

Düşünce ve Kanaat Hürriyeti

Düşünceyi Açıklama ve Yayma Hürriyeti

Bilim ve Sanat Hürriyeti

Toplantı Hak ve Hürriyetleri

Mülkiyet Hakkı

Hak Arama Hürriyeti

Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler:

Türk Vatandaşlığı

Seçme ve Seçilme Hakkı

Kamu Hizmetlerine Girme Hakkı

Dilekçe Hakkı

Anayasal Sorumluluklarımız:

Seçme ve seçilme hakkı

Yasalara uymak

Vergi vermek

Askerlik yapmak

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.