Türk bilim insanlarımızdan birini araştırınız. Aziz Sancar kimdir?

4.sınıf Türkçe dersi için verilen 4. TEMA BİLİM VE TEKNOLOJİ İcat Nasıl Yapılır? hazırlık çalışmaları sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Türk bilim insanlarımızdan birini araştırınız. Aziz Sancar kimdir?

Aziz Sancar, biyokimya ve moleküler biyoloji alanlarında çalışmalar yürüten bir Türk bilim insanıdır. DNA onarımının pek çok parçasının tanımlanmasında kullanılan biyokimyasal yaklaşımlara yaptığı öncülükle tanınmaktadır. DNA onarımı, hücre dizilimi, kanser tedavisi ve biyolojik saat üzerinde çalışmalar yürütmektedir. Hücrelerin hasar gören DNA’ları nasıl onardığı ve genetik bilgisini nasıl koruduğunu haritalandıran araştırmaları sayesinde 2015 Nobel Kimya Ödülü’nü kazanmıştır. Aziz Sancar, 1977 yılından bu yana ABD’de bulanan Kuzey Karolina Üniversitesi’nde görev yapmaktadır.

Aziz Sancar’ın geliştirip ismini koyduğu “maxicell” tekniği ile buluşunu yapıp ismini koyduğu “excinuclease/excision nuclease” enzimi terimleri Oxford Biyokimya ve Moleküler Biyoloji Sözlüğü’ne girmiştir.

Aziz Sancar, 8 Eylül 1946 da orta gelirli çiftçi bir ailesinin çocuğu olarak Mardin’in Savur ilçesinde dünyaya gelmiştir. İlkokul, ortaokul ve lise eğitimini Mardin’de tamamlamış, 1963 yılında girdiği İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi’den 1969 yılında birincilikle mezun olmuştur. Mezuniyet sonrası iki yıl memleketi olan Suvur’da bir sağlık ocağında hekimlik yapmıştır. Kazandığı NATO-TÜBİTAK bursu ile Johns Hopkins Üniversitesi ve sonrasında Dallas Teksas Üniversitesi’ne gitmiştir. Burada moleküler biyoloji programına ve Caude Rupert’ın laboratuvarına katılmıştır. Aziz Sancar, danışmanı olan Claud Rupert ile birlikte yürüttükleri çalışmalar neticesinde Fotoliyaz olarak adlandırılan bir geni kolonlamışlar ve bu genin kodladığı enzim, ultraviyole ışıkları ile zarar görmüş DNA’nın onarımını yapmayı başarmışlardır. Yaptıkları bu buluş Aziz Sancar’ın yüksek lisans ve doktora derecesi (1977) almasını sağlamıştır. 1977-1982 yılları arasında Yale Üniversitesi’nin tıp fakültesinde Nükleotid Kesim Onarımı araştırmaları ile ilgili çalışmalar yürütmüş ve DNA onarımı dalında doçentlik tezini tamamlamıştır. Sancar, DNA’nın onarılması ile ilgili yaptığı çalışmalardan dolayı Amerikalı Paul Modrich ve İsveçli Tomas Lindahl ile birlikte 2015 Nobel Kimya Ödülü’ne layık görülmüştür. Aziz Sancar nükleotid kesim onarımı alanında yaptığı buluşlar ile bu ödüle layık görülmüştür. Aziz Sancar 415 bilimsel makale ve 33 kitap yayınlamıştır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.