Saymak ve Satmak sözcüklerinin gerçek ve mecaz anlamlarıyla birer cümle yazınız.

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Çocukluk etkinlik sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Aşağıdaki dizelerde yer alan altı çizili sözcüklerin metinde hangi anlamda kullanıldığını işaretleyiniz.

saymak

(X) Ödemek.

satmak

(X) Bir değer karşılığında bir malı alıcıya vermek.

“Saymak” ve “satmak” sözcükleri metinde gerçek anlamda mı mecaz anlamda mı kullanılmıştır? Açıklayınız.

Saymak ve Satmak sözcükleri mecaz anlamda kullanılmış, aklımıza gelen ilk anlamlarını yitirerek yeni anlamlar kazanmışlardır.

  • “Saymak” ve “satmak” sözcüklerinin gerçek ve mecaz anlamlarıyla birer cümle yazınız.

– Merdivenleri çıkarken basamakları saydım.   (gerçek anlam)

– Bu telefonu almak için çok para saydım. (mecaz anlam)

Eski telefonumu sattım, yenisini aldım. (gerçek anlam)

Yeni telefonuyla caka satıyor. (mecaz anlam)  ( gösteriş yapmak anlamında)

Bir zaman makineniz olsa hangi zamana gitmek isterdiniz?

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Çocukluk Hazırlık Çalışmaları sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Bir zaman makineniz olsa hangi zamana gitmek isterdiniz? Neden?

Bir zaman makinem olsa geleceğe gitmek isterdim. Gelecekte insanların nasıl bir dünyada yaşadıklarını, teknolojinin nasıl geliştiğini görmek istedim.  Evrende bizden başka canlıların olup olmadığını, uzayın derinliklerinin ne kadar keşfedilebildiğini öğrenmek istedim. Teknolojik cihazlar ile okyanusların derinliklerine dalmak, uzayın sonsuzluğunda yolculuk yapmak isterdim.

Ailenizdeki ve çevrenizdeki yetişkinlerden öğrendiğiniz oyunu anlatınız.

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Çocukluk Hazırlık Çalışmaları sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Ailenizdeki ve çevrenizdeki yetişkinlerden öğrendiğiniz oyunu anlatınız.

Annem ve babamın çocukluğunda oyunlar sokakta, birçok çocuğun katılımı ile oynanırmış. Bunlardan Bülbül Kafeste ve Aç Kapıyı Bezirgânbaşı oyunlarının nasıl oynandığı aşağıdaki bağlantıda anlatılmıştır.

https://www.odevde.com/buyuklerinizin-cocukken-oynadigi-oyunlardan-birini-anlatiniz/

Dışarı çıkıp oynasana karikatürü ile ilgili bir metin yazınız.

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Oyuncak etkinlik sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Aşağıdaki karikatürden hareketle bir hikâye ya da duygu ve düşüncelerinizi anlatan bir metin yazınız.  ( Hava harika dışarı çıkıp oynasana karikatürü )

Bilgisayar teknolojilerinin bana sağladığı sanal gerçekliği seviyorum. Bilgisayar başında bireysel ve online olarak oyunlar oynayabiliyor, arkadaşlarımla konuşabiliyor ve güzel zaman geçiriyorum. Fakat uzun süre bilgisayar başında oturup kalmayı doğru bulmuyorum. Sürekli olarak sanal dünyada takılı kalmak, gerçek arkadaşlardan uzak yaşamak bana doğru gelmiyor. Bu nedenle bilgisayar başında geçirdiğim zamanı abartmadan ölçülü bir şeklide kullanıyorum. Dışarıda arkadaşlarım ile dolaşmak, sohbet etmek, oyun oynamak bazen sadece oturup etrafı izlemek beni daha mutlu ediyor. Gerçek arkadaşlıklar ve dostluklar bilgisayar başında sanal dünyada kazanılamıyor. Dışarının havasını solmak, arkadaşının yüzündeki gülümsemeyi ve mimikleri yakalamak, beraber zaman geçirmenin tadını çıkarmak kesinlikle bilgisayarın bana verdiği görevleri tamamlamaktan daha güzel.

Eski oyuncaklarla günümüzdeki oyuncaklar arasındaki benzerlik ve farklılıkları anlatınız.

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Oyuncak etkinlik sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Eski oyuncaklarla günümüzdeki oyuncaklar arasındaki benzerlik ve farklılıkları anlatınız.

Eski oyuncaklarla günümüzdeki oyuncaklar arasındaki benzerlikler:

– Eski oyuncaklarla günümüzdeki oyuncaklar çocukların güzel zaman geçirmelerini sağlar.

– Oyuncaklar çocukların ilgisini çekmek için dikkat çekici renklere boyanır.

Eski oyuncaklarla günümüzdeki oyuncaklar arasındaki farklılıklar:

– Eski oyuncaklar insanların günlük hayatta kullandıkları veya karşılaştıkları nesnelerden yapılmaktadır. Günümüz oyuncakları fabrikasyon üretimdir.

– Eski oyuncakları insanlar kendileri yaparken, günümüzde oyuncaklar daha çok hazır olarak mağazalardan alınmaktadır.

– Eski oyuncanlar basit ve sade iken, günümüz oyuncakları elektronik donanımları olan karmaşık ve detaylı oyuncaklardır.

– Eski oyuncaklar şekil olarak gerçeklerine benzer, günümüz oyuncakları ise gerçeklerinin şekil ve işlevlerine sahiptirler.

Oyuncak metni ile Oyuncakçı Amca metnini karşılaştırınız.

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Oyuncak etkinlik sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • “Oyuncak”” metni ile aşağıdaki metni tür ve biçim bakımından karşılaştırınız.

OYUNCAK

Tür: Düz yazı şeklinde yazılmıştır.

Biçim: Hikaye türüne ait özellikler taşımaktadır. Olmuş veya olması mümkün olan olaylar anlatılmıştır. Yazının serim, düğüm ve çözüm bölümleri vardır.

OYUNCAKÇI AMCA

Tür: Şiir şeklinde yazılmıştır.

Biçim: Şiir türüne ait özellikler taşımaktadır. Mısra, ahenk gibi unsurlar ve dizler arasında kafiye vardır.

Oyuncak metnindeki deyimleri bulunuz.

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Oyuncak etkinlik sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Aşağıdaki cümlelerin başına cümlede verilen bilgiler doğruysa (D), yanlışsa (Y) yazınız.

( Y ) “Bayılıyorum torunlarımın oyuncak trenleri ile oynamaya.” cümlesinde “bayılıyorum” kelimesi gerçek anlamda kullanılmıştır.

( D ) “Bir keresinde öylesine dalmıştım ki elektrikli trenle oynarken gelişlerini fark edememiştim.” cümlesinde “dalmıştım” sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır.

( D ) “Yüksekten bir bırakıyorum aşağı, hoop! ”cümlesinde “aşağı” kelimesi gerçek anlamda kullanılmıştır.

( Y ) “Dizlerimdeki o acımasız romatizma ağrılarını bile…” cümlesinde “ağrı” kelimesi mecaz anlamda kullanılmıştır.

  • Aşağıda cümlelerde geçen deyimlerin altını çiziniz.

1.Pencereden dışarı bakıyorum, onlar gözden kayboluncaya kadar.

2.Onların evden çıkmalarını bekliyorum, dört gözle bekliyorum.

3.Utancımdan kıpkırmızı olmuştum.

4.Kızım beni yere yatmış, trenle oynarken görünce katıla katıla gülmüş, bana, “Ne o baba, çocukluğa mı özendin?” diye takılmıştı.

  • Yukarıdaki deyimler dışında metinde geçen farklı iki deyim bularak cümle içinde kullanınız.

1.Tıpış tıpış yürümek: kısa adımlarla çabuk yürümek

– Küçük çocuk tıpış tıpış yürürken birden düşüverdi.

2.Elinde olmamak: iradesi dışında gerçekleşmek

Elimde olmadan konuşmanızı dinledim, özür dilerim.

3.Nişan almak:  bir hedefi vurmak için ateşli silahlara gerekli doğrultuyu vermek, gezlemek

– Asker nişan aldı ve ateş etti.

  • Bulduğunuz deyimler cümlenin anlamına katkı sağlamakta mıdır? Açıklayınız.

Deyimler, cümlenin anlamını kuvvetlendirir. Bulduğumuz deyimler ile anlatılmak istenen şeyler kısa bir şekilde birkaç sözcükle aktarılabilir böylece cümlenin anlamına katkı sağlar. Mecaz anlam taşıdıkları için anlatımı güçlendirir, canlılık ve anlama derinlik katarlar.

Dedenin plastikten yapılan kurşun askerleri sevmemesinin nedeni ne olabilir?

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Oyuncak etkinlik sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Aşağıdaki soruları okuduğunuz metinden hareketle yanıtlayınız.

5.Metindeki dedenin plastikten yapılan kurşun askerleri sevmemesinin nedeni ne olabilir? Sizce oyuncağın malzemesi oyuncağı sevmede etkili midir? Açıklayınız.

Kurşundan yapılan oyuncak askerler daha ağır, parlak ve sert olabilirler. Ağır oldukları için oyun oynarken rahatlıkla yerleri değiştirilebilir, hemen devrilmezler. Bu nedenle dede plastik askerleri basit göründükleri ve hafif oldukları sevmiyor olabilir, koyduğu yerde durmadıkları için hemen devrilebilirler.

Bence oyuncağın yapıldığı malzeme onun kalitesini ve dış görüntüsünü değiştirdiği için bir oyuncağın sevilmesinde etkilidir. Örneğin aynı özelliklerde iki arabadan üzerinde polis yazısı olanın daha çok sevilmesi veya pembe elbiseli bebeğin sevilmesi gibi.

6.Oyuncaklarla oynamak sadece çocukların mı hakkıdır? Neden?

Bence oyuncaklarla oynamak her yaştaki kişinin hakkıdır. Oyuncaklarla oynamak için hayal ve oyun kurmak gerekir bu nedenle insanın yaşı ne olursa oyuncaklar ile oynayabilir bu da güzel bir şeydir. Oyuncaklar ile oynarken eğlenmek, hayal kurmak insanları hayatın normal rutinlerinden kurtarır.

7.Okuduğunuz metnin türü ne olabilir? Bunu metnin hangi özelliklerinden anladınız?

Bu metnin türü hikâyedir. Hikâyelerde olay, kişi, yer ve zaman unsurlarından bulunur. Olay ve kişiler gerçeğe uygundur. Hikâyelerde kahramanların kişisel özellikleri ve ruh halleri yer almaktadır. Metindeki olay serim, düğüm ve çözüm planına uygun olarak ele alınmıştır. Bu nedenle metin hikâye türüdür.

Dede, neden kızının ve torununun evden gitmesine seviniyor?

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Oyuncak etkinlik sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Aşağıdaki soruları okuduğunuz metinden hareketle yanıtlayınız.

1.Dede, neden kızının ve torununun evden gitmesine seviniyor?

Dede, kızı ve iki torununun kendini oyuncaklarıyla oynarken görmelerini istemediği için ve altmış yaşını geçmiş birisinin oyuncaklarla oynamasının onlara garip gelebileceğini düşündüğünden, onlarım yanında oynayama utandığından onlar evden gidince seviniyor, böylece oyuncaklarla rahat rahat oynayabiliyor.

2.Dedenin oyuncaklarla oynarken ara sıra dışarıya bakmasının nedeni nedir?

Dede, bu yaşta birisinin oyuncaklarla oynamasını utanç sebebi gibi görmesi nedeni ile oyuncaklar oynarken suçüstü yakalanmak istemiyor. Bu nedenle ara sıra dışarıya bakarak gelen giden var mı diye kontrol ediyor.

3.Sizce, dede neden oyuncaklarla oynamanın yetişkin işi olmadığını düşünmektedir?

Dede, oyuncaklarla oynamak aslında çocukların hakkı olduğunu düşünmektedir. Oyuncaklar, çocukların bedensel ve zihinsel gelişimine katkı sağladıkları ve onlarla oynayabilmek için hayal ve oyun kurmak gerektiği için oyuncaklarla oynamanın yetişkin işi olmadığını düşünmektedir. Dede, yetişkin ve gelişimini tamamlamış bir insan olduğu için oyuncakların yetişkinlere göre olmadığını düşünmektedir.

4.Oyuncaklarla oynarken dedenin her şeyi unutmasının nedeni ne olabilir? Sizin de her şeyi unuttuğunuz anlarınız oluyor mu? Anlatınız.

Dedenin oyuncaklarla oynaması sevmesi, bir yanının hala çocuk kalması ve çocukluğunda hiç oyuncağını olmaması oyun oynarken dedenin her şeyi unutmasının sebebi olabilir.

Kuzenlerim ile bir araya geldiğimizde çok güzel zaman geçiriyor ve çok eğleniyoruz. Zamanın nasıl geçtiğinin farkına bile varmıyoruz, yemek yemeyi unuttuğumuz bile oluyor.

Oyuncak metni Aynı Kavram Alanına Giren Sözcükler:

5.sınıf Türkçe dersi için verilen 1. TEMA: ÇOCUK DÜNYASI Oyuncak etkinlik sorularından birisi.  Soru şu şekilde:

  • Hikâyede aynı kavram alanına giren sözcükleri aşağıdaki kutucuklara yazınız. Bulduğunuz sözcüğün hangi kavramla ilişkili olduğunu kutucuğun üstündeki boşluğa yazınız.

ORGAN: göz, saç, karın, diz, bacak, ayak, burun, kulak, boynuz

OYUNCAK: elektrikli tren, yürüyüp konuşan taş bebek, helikopter, deniz motoru, tahta kılıç, kurşun asker

OYUN: Aşık, askercilik, beştaş, köşe kapmaca, uzuneşek.

TREN: istasyon, düdük sesi, lokomotif, vagon, ray